Dramat w podatkach! Tak szczegółowo RIO jeszcze nie kontrolowała! Błędy przerażają
Mamy najnowsze wystąpienie pokontrolne Regionalnej Izby Obrachunkowej z 6 maja 2024 r. Tak dokładnie RIO chyba jeszcze nie kontrolowała. Błędów i nieprawidłowości w podatkach lokalnych cała masa. To trzeba koniecznie przeczytać i sprawdzić poprawność działań w swoim urzędzie.
Nadpłaty na telefon? Przyjęto dyspozycję telefoniczną od podatnika dokonania przeksięgowania nadpłaty z jego konta na konto członka rodziny na okoliczność czego sporządzono w dniu 20.12.2021 r. notatkę służbową. Przeksięgowanie zostało ujęte w księgach rachunkowych w dniu 01.02.2022 r. na podstawie decyzji z dniu 17.12.2021 r. w sprawie zmiany wymiaru podatku rolnego oraz podatku od nieruchomości za 2021 rok, którą wydano na podstawie aktu notarialnego i zawiadomienia o zmianach ze Starostwa Powiatowego, bez przeprowadzenia postępowania podatkowego.
Powyższe naruszyło m.in. przepisy art. 168 § 1, 2, 3 i 3a ustawy Ordynacja podatkowa, zgodnie z którymi podania wnosi się na piśmie lub ustnie do protokołu. Podania utrwalone w postaci elektronicznej wnosi się na adres do doręczeń elektronicznych lub za pośrednictwem konta w systemie teleinformatycznym organu podatkowego. (..).
Zgodnie z przepisami art. 76 § 1 w/w ustawy nadpłaty wraz z ich oprocentowaniem podlegają zaliczeniu z urzędu na poczet zaległości podatkowych wraz z odsetkami za zwłokę, odsetek za zwłokę od nieuregulowanych w terminie zaliczek na podatek, kosztów upomnienia oraz bieżących zobowiązań podatkowych, a w razie ich braku podlegają zwrotowi z urzędu, chyba że podatnik złoży wniosek o zaliczenie nadpłaty w całości lub w części na poczet przyszłych zobowiązań podatkowych.
Chociaż nie wynika to wprost z treści art. 76, nie ulega wątpliwości, że określone nim zaliczenia dopuszczalne są w stosunku do własnych zobowiązań podatkowych podatnika.
Nie ma przy tym przepisu umożliwiającego podatnikom wnioskowanie o zaliczenie nadpłat na poczet zobowiązań podatkowych innych podatników.
Stosownie do przepisów § 4 ust. 2 pkt 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 25 października 2010 r. w sprawie zasad rachunkowości oraz planów kont dla organów podatkowych jednostek samorządu terytorialnego do udokumentowania wygaśnięcia zobowiązania podatkowego służą postanowienia o zaliczeniu nadpłaty lub zwrotu podatku na poczet zaległości podatkowych albo bieżących zobowiązań podatkowych. Z kolei § 4 ust. 4 rozporządzenia stanowi, że w przypadkach, które nie zostały określone w ust. 1-3, do udokumentowania operacji księgowych służą dowody wewnętrzne, w szczególności noty księgowe.
Zgodnie z przepisami art. 274a § 1 ustawy Ordynacja podatkowa – organ podatkowym może zażądać złożenia wyjaśnień w sprawie przyczyn niezłożenia deklaracji lub sprawozdania finansowego lub wezwać do ich złożenia, jeżeli nie zostały złożone mimo takiego obowiązku. Wyjaśniono m.in.: „(…)Przeksięgowania dokonano na podstawie dyspozycji telefonicznej i odmowy złożenia na piśmie jakiegokolwiek wniosku o przeksięgowanie. Zgoda nastąpiła w formie słownej, a treść została przedstawiona, odzwierciedlona przeze mnie w załączonej notatce służbowej.(…). Pan (…) nie złożył informacji o nieruchomościach i obiektach budowlanych oraz informacji o gruntach i nie wezwano go do złożenia korekty informacji na „0”.
Błędna klasyfikacja odsetek podatkowych. odsetki od nieterminowych wpłat z tytułu podatku rolnego, podatku od nieruchomości oraz opłaty od posiadania psów od osób fizycznych sklasyfikowano w rozdziale 75619 „wpływy z różnych rozliczeń” § 0910 zamiast w rozdziale 75616 „wpływy z podatku rolnego, podatku leśnego, podatku od spadków i darowizn, podatku od czynności cywilnoprawnych oraz podatków i opłat lokalnych od osób fizycznych” § 0910, co było niezgodne z opisami do powyższych rozdziałów wskazanych w załączniku nr 2 do rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 2 marca 2010 r. w sprawie szczegółowej klasyfikacji dochodów, wydatków, przychodów i rozchodów oraz środków pochodzących ze źródeł zagranicznych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1053, ze zm.).
Błędne skutki w sprawozdaniu budżetowym. W związku z powyższym, w sprawozdaniu Rb-27S z wykonania planu dochodów budżetowych Urzędu Miejskiego w P. za okres od początku roku do dnia 31.12.2022 r. nieprawidłowo wykazano skutki decyzji wydanych przez organ podatkowy z tytułu w/w podatków i opłaty od osób fizycznych w rozdziale 75619 § 0910 w zakresie:
⎯ umorzonych odsetek w kwocie 678,00 zł,
⎯ rozłożonych na raty i odroczonych terminów płatności odsetek w kwocie 4.614,00 zł.
Kilkakrotne upomnienia są niezgodne z ustawą. Kontrola wykazała, że w stosunku do jednego podatnika podatku od nieruchomości, podatku rolnego i podatku leśnego (osoby fizycznej) organ podatkowy przesyłał kilkakrotnie upomnienia dotyczące wykonania tego samego obowiązku podatkowego. Powyższe naruszyło przepisy art. 15 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2020 r., poz. 1427, ze zm., a od 28.02.2022 r. Dz. U. z 2022 r., poz. 479, ze zm.).
Brak pieczęci wpływu. Instrukcja kancelaryjna „do kosza”? W badanej próbie wystąpiły przypadki nie ewidencjonowania w rejestrze kancelaryjnym wpływających do Urzędu Informacji w sprawie podatków, zgodnie z przepisami § 40 ust. 1 i ust. 3 oraz § 42 ust. 1 i ust. 2 załącznika do rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 18 stycznia 2011 r. w sprawie instrukcji kancelaryjnej, jednolitych rzeczowych wykazów akt oraz instrukcji w sprawie organizacji i zakresu działania archiwów zakładowych (Dz. U. z 2011 r. Nr 14, poz. 67, ze zm.).
Całkowity brak dokumentacji przy ulgach! Zaniechaniu gromadzenia materiałów dowodowych istotnych dla rozstrzygnięcia spraw. Powyższe naruszyło art. 187 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa nakazujący organowi podatkowemu zebrać i w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy. W przypadku 12 decyzji w sprawie umorzenia zaległości podatkowych i 2 decyzji w sprawie odroczenia terminu płatności podatku – całkowity brak dokumentacji. Zgodnie z wyrokiem NSA z dnia 26.02.2019 r., sygn. akt II FSK/753/17 (LEX nr 2641180 „Instytucja umorzenia zaległości podatkowej ma charakter uznaniowy w sensie dopuszczalności wyboru konsekwencji prawnych sytuacji opisanej w hipotezie normy prawnej. Stąd też w przypadku stwierdzenia, że w sprawie występuje którakolwiek z przesłanek określonych w art. 67a § 1 o.p. (ważny interes podatnika lub interes publiczny albo obie przesłanki łącznie) – organ w sposób uznaniowy podejmuje decyzję o wyborze alternatywy – czy przyznać podatnikowi ulgę w spłacie zobowiązań podatkowych, czy też nie. Nie zwalnia to organu z obowiązku przeprowadzenia pełnych i precyzyjnych ustaleń, co do stanu faktycznego i oceny, czy okoliczności sprawy odpowiadają przesłankom zastosowania ulgi.”
Uchylone przepisy w decyzji podatkowej. wskazaniu w dwóch decyzjach nieprawidłowej podstawy prawnej m.in. art. 67 § 1 Ordynacji podatkowej, który został uchylony na mocy art. 1 pkt 32 ustawy z dnia 30 czerwca 2005 r. o zmianie ustawy – Ordynacja podatkowa oraz o zmianie niektórych innych ustaw).
Czynny udział naruszony. Naruszeniu w jednym przypadku zasady czynnego udziału strony w postępowaniu podatkowym, w wyniku nie wyznaczania stronie siedmiodniowego terminu do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego przed wydaniem decyzji, stosownie do art. 200 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa, zgodnie z którym przed wydaniem decyzji organ podatkowy wyznacza stronie siedmiodniowy termin do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego. Zgodnie z art. 123 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa organy podatkowe obowiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań.
Brak umorzonych odsetek w decyzjach. W 11 wydanych decyzjach w sprawie umorzenia zaległości podatkowych nie wskazano kwot umorzonych odsetek. W sentencjach decyzji określono jedynie kwotę umorzonej zaległości podatkowej. Powyższe naruszyło przepisy art. 67a § 1 pkt 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2021 r., poz. 1540, ze zm.) oraz art. 210 § 1 pkt 5 w związku z § 3 ust. 1 pkt 10 lit. a) załącznika nr 37 do rozporządzenia. W przypadku umorzenia zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę rozstrzygnięcie w decyzji powinno zawierać wskazanie zarówno kwoty zaległości podatkowych, jak i kwoty odsetek za zwłokę, także wówczas gdy umorzono całą zaległość podatkową, a więc i pełną kwotę odsetek za zwłokę. Skoro przepisy prawa powszechnie obowiązującego wskazują na obowiązek podawania w sprawozdaniu Rb-27S kwoty umorzonych odsetek, to kwoty te powinny wynikać wprost z decyzji, których skutkiem jest umorzenie tych odsetek.
Analityka niezgodna z kartotekami podatkowymi. Wystąpiła niezgodność pomiędzy ewidencją analityczną a ewidencją szczegółową ksiąg pomocniczych prowadzonych do rozliczeń z tytułu podatków – w zakresie podatku od nieruchomości od osób fizycznych i osób prawnych, podatku rolnego od osób fizycznych i osób prawnych, podatku leśnego od osób fizycznych i osób prawnych, podatku od środków transportowych od osób fizycznych i osób prawnych. Powyższe naruszyło § 9 i § 13 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 25 października 2010 r. w sprawie zasad rachunkowości oraz planów kont dla organów podatkowych jednostek samorządu terytorialnego (Dz. U. z 2010 r. Nr 208, poz. 1375).
Opracowano na podstawie wystąpienia pokontrolnego Regionalnej Izby Obrachunkowej w Poznaniu z dnia 6 maja 2024 r., znak sprawy: WK-0911/51/2023.
Nasze szkolenia online:
