Mamy dla Was jeszcze „gorące” wyjaśnienie RIO w sprawie odpisywania przedawnionych, a zabezpieczonych hipoteką zaległości podatkowych! Kolejna RIO daje zielone światło! Do pobrania w całości!

Mamy dla Was jeszcze „gorące” wyjaśnienie RIO w sprawie odpisywania przedawnionych, a zabezpieczonych hipoteką zaległości podatkowych! Kolejna RIO daje zielone światło! Do pobrania w całości!

Zasady przedawniania zaległości podatkowych określone zostały w art. 70 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2025 r. poz. 111), zgodnie z treścią którego zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku. Oznacza to, że po upływie wskazanego w nim terminu zobowiązanie podatkowe wygasa z mocy prawa (art. 59 § 1 pkt 9 ustawy). Zgodnie natomiast z treścią obowiązującego przepisu art. 70 § 8 Ordynacji podatkowej nie ulegają przedawnieniu zobowiązania podatkowe zabezpieczone hipoteką lub zastawem skarbowym, ale po upływie terminu przedawnienia zobowiązania mogą być egzekwowane tylko z przedmiotu hipoteki lub zastawu. Zgodnie z ukształtowaną i jednolitą linią orzeczniczą sądów administracyjnych oraz Sądu Najwyższego przepis art. 70 § 8 Ordynacji podatkowej w istotny sposób różnicuje zakres czasowy odpowiedzialności podatników w zależności od tego, czy posiadają oni nieruchomości, na których można ustanowić zabezpieczenie. W ocenie sądów brak jest wartości konstytucyjnych przemawiających za bardziej rygorystycznym traktowaniem podatników posiadających nieruchomości. (..)

Reasumując, w ocenie tutejszej Izby dopuszczalne jest przyjęcie stanowiska o możliwości dokonania odpisów zobowiązań podatkowych zabezpieczonych hipoteką przymusową, które uległy przedawnieniu na zasadach ogólnych, tj. po upływie 5 lat, jeżeli w międzyczasie nie doszło do przerwania lub zawieszenia biegu terminu przedawnienia. Izba podziela w omawianym zakresie zaprezentowane i opublikowane stanowiska Regionalnych Izb Obrachunkowych w Zielonej Górze (RIO.II.K.061.18.2024 z 19 listopada 2024 r.) oraz w Łodzi (WA 4120-25/2025-w z 11 czerwca 2025 r.) oraz stanowisko Ministerstwa Finansów z 10 kwietnia 2024 r. DSP 5.054.1.2024 zaprezentowane w odpowiedzi na interpelację poselską, zgodnie z którym Ministerstwo przyjmuje prokonstytucyjną wykładnię art. 70 § 8 Ordynacji podatkowej, prezentowaną konsekwentnie przez sądy administracyjne w orzecznictwie, co do tego, że na gruncie wskazanego przepisu ustanowienie hipoteki lub zastawu nie wyklucza przedawnienia zabezpieczonego w ten sposób zobowiązania podatkowego, przy czym termin przedawnienia biegnie na zasadach ogólnych, określonych w art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej.

Całe wyjaśnienie RIO do pobrania poniżej:

Zagadnienia związane z odpisami, mając na uwadze uchwaloną nowelizację Ordynacji podatkowej, już 17-18.06.2026 będą przedmiotem jedynej edycji przed wakacjami szkolenia ZMIANY ORDYNACJI PODATKOWEJ 2026 i AKTUALNE PROBLEMY KSIĘGOWOŚCI PODATKOWEJ. Liczba miejsc jest ograniczona!

Nasze szkolenia na wiosnę 2026:

11.06.2026 ABC ORDYNACJI PODATKOWEJ, KSIĘGOWOŚCI PODATKOWEJ i EGZEKUCJI ADMINISTRACYJNEJ – nowy pracownik w podatkach lokalnych i opłacie śmieciowej

17-18.06.2026 ZMIANY ORDYNACJI PODATKOWEJ 2026 i AKTUALNE PROBLEMY KSIĘGOWOŚCI PODATKOWEJ Liczba miejsc ograniczona!

Tylko u Nas! Mamy dla Was najnowsze wyjaśnienie RIO w sprawie nadpłaty, która nie została zwrócona podatnikowi w terminie! Zobowiązanie wymagalne! Do pobrania w całości!

Tylko u Nas! Mamy dla Was najnowsze wyjaśnienie RIO w sprawie nadpłaty, która nie została zwrócona podatnikowi w terminie! Zobowiązanie wymagalne! Do pobrania w całości!

Zgodnie z art. 77 §1 pkt 1 w związku z art. 78 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2025 r. poz. 111 z późn. zm.), nadpłata wraz z oprocentowaniem. podlega zwrotowi w terminie 30 dni od dnia wydania nowej decyzji – jeżeli nadpłata powstała w związku z uchyleniem albo stwierdzeniem nieważności decyzji. Zatem, jeżeli gmina nie dochowała wyżej wymienionego terminu jej zwrotu, wówczas po jego upływie zobowiązanie to będzie miało charakter wymagalny.

W myśl art. 72 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2025 r. poz. 1483 z późn. zm.) w związku z §2 ust. 1 pkt 4 załącznika nr 8 rozporządzenia Ministra Finansów, Funduszy i Polityki Regionalnej z dnia 17 grudnia 2020 r. w sprawie sprawozdań jednostek sektora finansów publicznych w zakresie operacji finansowych (Dz. U. z 2023 r. poz. 652), państwowy dług publiczny obejmuje zobowiązania sektora finansów publicznych m. in. z tytułu zobowiązań wymagalnych, rozumianych jako bezsporne zobowiązania, których termin płatności dla dłużnika minął.

Zatem, jeżeli na dzień sporządzenia Rb-Z – kwartalnego sprawozdania o stanie zobowiązań według tytułów dłużnych oraz poręczeń i gwarancji (tu: 31 grudnia 2025 r.) minął termin zwrotu oprocentowanej nadpłaty w podatku od nieruchomości i został uznany za bezsporny, wówczas zobowiązanie to traktowane winno być jako wymagalne i dane w tym zakresie winny być ujęte w ww. sprawozdaniu. Natomiast po złożeniu przez podatnika wniosku o zaliczenie nadpłaty wraz z oprocentowaniem na poczet przyszłych zobowiązań i wydaniu przez organ podatkowy postanowienia, o którym mowa w art. 76a §1 ustawy Ordynacja podatkowa, będzie ono miało charakter niewymagalny, zatem nie należy go ujmować w wyżej wymienionym sprawozdaniu.

Całe wyjaśnienie do pobrania poniżej:

Nasze szkolenia na wiosnę 2026:

21.05.2026 TRUDNE PRZYPADKI w EGZEKUCJI PODATKÓW LOKALNYCH i OPŁATY ŚMIECIOWEJ. ZBIEG EGZEKUCJI z KOMORNIKIEM SĄDOWYM i PRAWIDŁOWE POSTĘPOWANIE WIERZYCIELI Liczba miejsc na szkolenie jest ograniczona!

27-28.05.2026 PODATNIK w UPADŁOŚCI i RESTRUKTURYZACJI, a EGZEKUCJA i ROZLICZANIE ZALEGŁOŚCI Liczba miejsc na szkolenie jest ograniczona!

11.06.2026 ABC ORDYNACJI PODATKOWEJ, KSIĘGOWOŚCI PODATKOWEJ i EGZEKUCJI ADMINISTRACYJNEJ – nowy pracownik w podatkach lokalnych i opłacie śmieciowej

RIO zaleca gminie podczas kontroli zaległości dochodzić od spadkobierców, odpisywać przedawnione podatki i konsekwentnie podejmować czynności zmierzające do zastosowania środków egzekucyjnych!

RIO zaleca gminie podczas kontroli zaległości dochodzić od spadkobierców, odpisywać przedawnione podatki i konsekwentnie podejmować czynności zmierzające do zastosowania środków egzekucyjnych!

RIO stwierdza podczas kontroli przypadek niepodejmowania działań mających na celu ustalenie następców prawnych właściciela nieruchomości zobowiązanych do wnoszenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi.

RIO zaleca w przypadku ustalenia, że właściciel nieruchomości nie żyje, nieuregulowane zaległości z tytułu opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi dochodzić od spadkobierców, po wydaniu i doręczeniu im decyzji o zakresie odpowiedzialności poszczególnych spadkobierców, stosownie do przepisów art. 100 § 1 Ordynacji podatkowej w związku z art. 6q ust. 1 z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz. U. z 2025 r. poz. 733).

RIO stwierdza podczas kontroli przypadki niewystawiania lub niesystematycznego wystawiania upomnień i tytułów wykonawczych podatnikom posiadającym zaległości podatkowe.

RIO zaleca podejmować konsekwentne czynności zmierzające do wszczęcia postępowania egzekucyjnego w stosunku do osób posiadających zaległości podatkowe, wystawiając, po bezskutecznym upływie wyznaczonego w upomnieniu terminu płatności, tytuły wykonawcze, w związku z przepisami art. 6 § 1 i i art. 26 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2026 r. poz. 268).

RIO stwierdza podczas kontroli wykazanie na koncie podatnika przedawnionych zaległości z tytułu podatku rolnego. RIO zaleca odpisywać z kont podatników zaległości podatkowe, które uległy przedawnieniu, w związku z przepisami art. 59 § 1 pkt 9 Ordynacji podatkowej i art. 24 ust. 2 ustawy o rachunkowości.

Nasze szkolenia na wiosnę 2026:

21.05.2026 TRUDNE PRZYPADKI w EGZEKUCJI PODATKÓW LOKALNYCH i OPŁATY ŚMIECIOWEJ. ZBIEG EGZEKUCJI z KOMORNIKIEM SĄDOWYM i PRAWIDŁOWE POSTĘPOWANIE WIERZYCIELI Liczba miejsc na szkolenie jest ograniczona!

27-28.05.2026 PODATNIK w UPADŁOŚCI i RESTRUKTURYZACJI, a EGZEKUCJA i ROZLICZANIE ZALEGŁOŚCI Liczba miejsc na szkolenie jest ograniczona!

RIO w szoku podczas kontroli podatków w gminie! Decyzje wymiarowe są, a informacji podatkowych nie odnaleziono w archiwum! Przypisy podatków pod datą sporządzenia decyzji, a upomnienia i tytuły wykonawcze ze znacznym opóźnieniem!

RIO w szoku podczas kontroli podatków w gminie! Decyzje wymiarowe są, a informacji podatkowych nie odnaleziono w archiwum! Przypisy podatków pod datą sporządzenia decyzji, a upomnienia i tytuły wykonawcze ze znacznym opóźnieniem!

Kontrola podejmowanych przez organ podatkowy działań zmierzających do wyegzekwowania od dłużników zaległych kwot z tytułu podatków oraz opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za 2024 rok wykazała, w badanej próbie, że:
1) wystąpiły przypadki podejmowania czynności zmierzających do zastosowania środków egzekucyjnych poprzez wysyłanie upomnień, wystawienie tytułów wykonawczych i przekazanie ich do realizacji ze znacznym opóźnieniem, a mianowicie:
a) w przypadku podatnika podatku rolnego i od nieruchomości, dla którego prowadzono
konto szczegółowe nr 00001930 tytuły wykonawcze na zaległości za lata 2021-2024
wystawiono dopiero w roku 2025,
b) w przypadku 5 na 6 kontrolowanych płatników opłaty za gospodarowanie odpadami
komunalnymi, pomimo wcześniej wysyłanych upomnień, tytuły wykonawcze na
zaległości od roku 2020 do 2024 roku wystawiono ze znacznym opóźnieniem
tj. w latach 2024 i 2025.
Powyższe działanie stanowiło naruszenie: – art. 42 ust. 5 w związku z art. 9 pkt 2 ustawy o finansach publicznych, – art. 6 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2023 r. poz. 2505, ze zm.) w związku z § 3 pkt 1 lit. a oraz § 5 pkt 1 lit. a rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 23 lutego 2024 r. w sprawie postępowania wierzycieli należności pieniężnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 316) oraz § 3 pkt 3 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 25 października 2010 r. w sprawie zasad rachunkowości oraz planów kont dla organów podatkowych jednostek samorządu terytorialnego (Dz. U. z 2010 r. nr 208, poz. 1375);

We wszystkich kontrolowanych sprawach w zakresie podatników podatku od nieruchomości, rolnego i leśnego (osoby fizyczne), organ podatkowy nie posiadał w aktach sprawy informacji o nieruchomościach i obiektach budowlanych, informacji o gruntach i lasach złożonych przez tych podatników, które stosownie do treści art. 21 § 5 ustawy Ordynacja podatkowa w związku z art. 6a ust. 5 ustawy o podatku rolnym i art. 6 ust. 6 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych stanowiły podstawę wymiaru podatku ustalanego decyzjami organu podatkowego w 2024 roku. Stanowiło to naruszenie art. 6 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 lipca 1983 r. o narodowym zasobie archiwalnym i archiwach (Dz. U. z 2020 r. poz. 164, ze zm.), nakładającego na organy jednostek samorządu terytorialnego obowiązek zapewnienia odpowiedniej ewidencji, przechowywania oraz ochrony przed uszkodzeniem, zniszczeniem bądź utratą
dokumentacji nadsyłanej i składanej do nich w sposób odzwierciedlający przebieg załatwiania i rozstrzygania spraw zgodnie z § 37 i § 39 ust. 1 pkt 3 Instrukcji kancelaryjnej stanowiącej załącznik nr 1 do rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 18 stycznia 2011 r. w sprawie instrukcji kancelaryjnej, jednolitych rzeczowych wykazów akt oraz instrukcji w sprawie organizacji i zakresu działania archiwów zakładowych (Dz. U. Nr 14, poz. 67, ze zm.):
a) zezwalającego na przekazanie dokumentacji sprawy do archiwum zakładowego
dopiero po zakończeniu tej sprawy,
b) nakazujący przechowywanie dokumentacji spraw zakończonych dwa lata, licząc od
pierwszego stycznia roku następującego po roku, w którym sprawa została
zakończona, przed przekazaniem do archiwum zakładowego.
Podinspektor Referatu Finansowego złożyła wyjaśnienie następującej treści: (…) Informacje podatkowe w zakresie podatku od nieruchomości oraz rolnego złożone w latach wcześniejszych przez podatnika nie zostały odnalezione w archiwum, prawdopodobnie z uwagi na upłynięcie dziesięcioletniego okresu przechowywania dokumentów zgodny z instrukcją kancelaryjną”;

Przypisów należności z tytułu podatków: rolnego, od nieruchomości i leśnego oraz łącznego zobowiązania pieniężnego na kontach osób fizycznych dokonywano pod inną datą niż faktyczna data doręczenia decyzji wymiarowej na rok 2024. Ustalono, że przypisu należności podatkowych za 2024 rok dokonano pod datą 17 stycznia 2024 r., to jest datą sporządzenia decyzji.
Powyższe naruszało:
a) art. 21 §1 pkt 2 w związku z art. 5 ustawy Ordynacja podatkowa, z których wynika, że zobowiązanie podatnika do zapłacenia na rzecz gminy podatku w wysokości, w terminie oraz w miejscu określonych w ustawach podatkowych, powstaje z dniem doręczenia decyzji organu podatkowego, ustalającej wysokość tego zobowiązania,
b) art. 212 ustawy Ordynacja podatkowa, z którego wynika, że organ podatkowy, który wydał decyzję, jest nią związany od chwili jej doręczenia,
c) § 3 pkt 1 w związku z § 4 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 25 października 2010 r. w sprawie zasad rachunkowości oraz planów kont dla organów podatkowych jednostek samorządu terytorialnego (Dz. U. Nr 208, poz. 1375), z których wynika obowiązek komórki organizacyjnej w urzędzie jednostki samorządu terytorialnego zajmującej się rachunkowością podatków prowadzenia w księgach rachunkowych urzędu prawidłowej ewidencji zobowiązań podatkowych stanowiących obciążenie konta podatnika (przypisów) udokumentowanych decyzjami.

Nasze szkolenia na wiosnę 2026:

21.05.2026 TRUDNE PRZYPADKI w EGZEKUCJI PODATKÓW LOKALNYCH i OPŁATY ŚMIECIOWEJ. ZBIEG EGZEKUCJI z KOMORNIKIEM SĄDOWYM i PRAWIDŁOWE POSTĘPOWANIE WIERZYCIELI Liczba miejsc na szkolenie jest ograniczona!

27-28.05.2026 PODATNIK w UPADŁOŚCI i RESTRUKTURYZACJI, a EGZEKUCJA i ROZLICZANIE ZALEGŁOŚCI Liczba miejsc na szkolenie jest ograniczona!

RIO kontroluje gminę i poucza o obowiązku terminowych upomnień i tytułów wykonawczych!

RIO kontroluje gminę i poucza o obowiązku terminowych upomnień i tytułów wykonawczych!

W badanej próbie podatników mających zaległości z tytułu podatków lokalnych organ podatkowy nie podejmował terminowo czynności zmierzających do zastosowania środków egzekucyjnych (upomnień i tytułów wykonawczych). Gmina jako wierzyciel należności z tytułu nieuiszczonych podatków powinna, stosownie do art. 6 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, podjąć wobec podatników czynności zmierzające do zastosowania środków egzekucyjnych, w szczególności przesłać takim podatnikom upomnienie, o którym mowa w art. 15 ustawy.

Gmina była zobowiązana do przesłania upomnienia, co do zasady, niezwłocznie lub przed upływem 21 dni od pierwszych działań informacyjnych, stosownie do § 3 rozporządzenia Ministra Finansów, Funduszy i Polityki Regionalnej z dnia 18 listopada 2020 r. w sprawie postępowania wierzycieli należności pieniężnych (Dz. U. z 2020 r. poz. 2083), a następnie § 3 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 23 lutego 2024 r. w sprawie
postępowania wierzycieli należności pieniężnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 316).

Gmina mogła, na podstawie art. 26 § 1 w związku z art. 15 § 1 ustawy, doprowadzić do wszczęcia egzekucji po upływie co najmniej 7 dni od dnia doręczenia upomnienia. Terminowe podejmowanie czynności zmierzających do zastosowania środków egzekucyjnych, takich jak przesłanie upomnienia, wystawienie tytułu wykonawczego należy, na podstawie § 3 pkt 3 w związku z § 2 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 25 października 2010 r. w sprawie zasad rachunkowości oraz planów kont dla organów podatkowych jednostek samorządu terytorialnego (Dz. U. z 2010 r. Nr 208, poz. 1375), do zadań komórki organizacyjnej urzędu prowadzącej rachunkowość podatków,

Opracowano na podstawie wystąpienia pokontrolnego RIO Poznań z dnia 24 marca 2026 r., znak: WK.4022.46.2025.

Nasze szkolenia na wiosnę 2026:

27-28.04.2026 EGZEKUCJA ADMINISTRACYJNA 2026 – ELEKTRONICZNE UPOMNIENIA i TYTUŁY WYKONAWCZE, ZARZUTY do WIERZYCIELA oraz EGZEKUCJA z NIERUCHOMOŚCI w PRAKTYCE – podatki lokalne i opłata śmieciowa Najnowsza książka GRATIS! DODATKOWY TERMIN! OSTATNIE WOLNE MIEJSCA!