Dramat podczas kontroli RIO! Brak upomnień, brak tytułów, zawieszanie prac upominawczych i egzekucyjnych bez podstawy prawnej!
Mamy najnowsze wystąpienie pokontrolne Regionalnej Izby Obrachunkowej. RIO dokładnie sprawdziło podatki i opłaty lokalne i to zarówno w zakresie wymiaru, jak i egzekucji zaległości podatkowych.
W przypadku podatników wymienionych w zawartej w protokole kontroli tabeli nr 1 stwierdzono, że w kontrolowanym okresie nie wystawiono upomnień. Jest to sytuacja naruszająca zapisy § 9 ust. 5 instrukcji w sprawie ewidencji podatków i opłat oraz przepisów prawa zawartych obecnie w § 3 pkt 1 lit. a) rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 23 lutego 2024 r. w sprawie postępowania wierzycieli należności pieniężnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 316) a w okresie objętym kontrolą w rozporządzeniu Ministra Finansów, Funduszy i Polityki Regionalnej wydanym w tej sprawie w dniu 18 listopada 2020 r. (Dz. U. z 2020 r. poz. 2083). Z uwagi na wysokość zaległości działania powinny być podjęte niezwłocznie.
W przypadku podatników wymienionych w tabeli nr 3 zawartej w protokole kontroli nie wystawiono tytułów wykonawczych, co stanowi naruszenie § 9 ust. 8 przywołanej wyżej instrukcji oraz art. 15 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postepowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2023 r. poz. 2505, ze zm.), a także § 5 rozporządzenia w sprawie postępowania wierzycieli należności pieniężnych.
Na kontach podatkowych według stanu na koniec 2023 r. figurują należności z lat 2011-2017. Sytuacja taka dotyczy m.in. podatników o nr kont 1378198; 1388110; 310048; 310124; 1318081; 1318146 i 1318162. Organ podatkowy nie dokonał odpisu należności, które mogły ulec przedawnieniu na mocy art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej. Pozostawianie w ewidencji należności podatkowych, które się przedawniły skutkuje nierzetelnymi danymi ksiąg, wbrew art. 24 ust. 2 ustawy o rachunkowości.
Analiza instrukcji w sprawie ewidencji podatków i opłat w wersji wprowadzonej zarządzeniem Nr 268/2017 byłego Wójta Gminy … z dnia 29 grudnia 2017 r. w sprawie wprowadzenia zasad rachunkowości w Urzędzie Gminy … oraz obecnie obowiązującej, wprowadzonej zarządzeniem Nr 547/24 byłego Wójta Gminy … z dnia 28 lutego 2024 r. wykazała w ich treści przepis przewidujący, że jeżeli jest prowadzone postępowanie podatkowe w sprawie umorzenia zobowiązania podatkowego, terminy określone w ust. 6 instrukcji są liczone od dnia uprawomocnienia się decyzji. Natomiast inna regulacja przewiduje w zakresie odpisywania należności przedawnionych, że czynności tej można dokonać pod warunkiem, że nie nastąpiło to z winy pracownika.
Należy wskazać, że obwiązujące przepisy dotyczące prowadzenia prac upominawczych i egzekucyjnych nie przewidują ich zawieszenia na czas ewentualnego postępowania w celu zastosowania ulgi w spłacie zobowiązań podatkowych w oparciu o art. 67a Ordynacji podatkowej. Takie działanie może stanowić jedynie zbędne odłożenie w czasie działań egzekucyjnych. Natomiast z drugiej regulacji wynika, że ewentualne odpisanie należności przedawnionych może nastąpić, jeżeli nie nastąpiło ono z winy odpowiedzialnego za te działania pracownika. Należy wskazać, że jeżeli zostały spełnione wszystkie warunki wynikające z przepisów Ordynacji podatkowej i upłynął okres możliwości dochodzenia należności ulega ona przedawnieniu z mocy prawa.
Opracowano na podstawie wystąpienia pokontrolnego Regionalnej Izby Obrachunkowej w Białymstoku z dnia 31.10.2024 r., znak: RIO.I.6001-6/24.
Nasze listopadowe szkolenia online:
27 – 28.11.2024 TRUDNE PRZYPADKI w EGZEKUCJI ADMINISTRACYJNEJ i e-DORĘCZENIA UPOMNIEŃ i PISM po ZMIANACH OD 1.01.2025 – podatki lokalne i opłata śmieciowa
