Uwaga na e-Doręczenia! Doręczenie papierowe decyzji dla podatnika z adresem w BAE może oznaczać, że decyzja nie została doręczona, egzekucja jest nielegalna, a zastosowany środek egzekucyjny nie przerywa biegu terminu przedawnienia!
Tylko do 31 grudnia 2025 r. obowiązuje okres przejściowy dla podmiotów publicznych. Powinny one w tym czasie wysyłać korespondencję w pierwszej kolejności na adres do e-Doręczeń, ale w ściśle określonych sytuacjach mogą doręczać ją innymi kanałami. Także w tym okresie mogą odstąpić od korzystania z e-Doręczeń, jeśli uzasadniają to przesłanki organizacyjne. Okres przejściowy to również czas na dostosowanie organizacyjne, techniczne i proceduralne, które nie zwalnia z obowiązku posiadania adresu do e-Doręczeń i ich wdrażania.
Zgodnie z art. 145 § 1 pisma doręcza się stronie, a gdy strona działa przez przedstawiciela – temu przedstawicielowi. Według § 2 tego artykułu jeżeli ustanowiono pełnomocnika, pisma doręcza się pełnomocnikowi pod adresem wskazanym w pełnomocnictwie. Stosownie do art. 138c § 1 o.p. pełnomocnictwo wskazuje dane identyfikujące mocodawcę, w tym jego identyfikator podatkowy, dane identyfikujące pełnomocnika, w tym jego identyfikator podatkowy, a w przypadku nierezydenta – numer i serię paszportu lub innego dokumentu potwierdzającego tożsamość, lub inny numer identyfikacyjny, o ile nie posiada identyfikatora podatkowego, adres tego pełnomocnika do doręczeń w kraju, a w przypadku adwokata, radcy prawnego lub doradcy podatkowego – także jego adres elektroniczny.
Z art. 144 § 5 o.p. wynika zatem, że pełnomocnikom profesjonalnym (doradcom podatkowym, radcom prawnym, adwokatom) oraz organom administracji publicznej pisma są doręczane za pomocą środków komunikacji elektronicznej albo w siedzibie organu podatkowego, czyli odmiennie niż pozostałym osobom fizycznym, osobom prawym oraz jednostkom organizacyjnym niemającym osobowości prawnej. Doręczanie pism w postaci „papierowej” podmiotom wymienionym w art. 144 § 5 o.p., co do zasady, jest możliwe, gdy pełnomocnik lub organ administracji publicznej (osoba reprezentująca taki podmiot) znajdują się w siedzibie organu podatkowego. Doręczenie pełnomocnikowi profesjonalnemu może również nastąpić w sposób tradycyjny, czyli na zasadach określonych w art. 144 § 1 pkt 1 o.p., w przypadku wystąpienia problemów technicznych uniemożliwiających organowi podatkowemu doręczenie pism za pomocą środków komunikacji elektronicznej (art. 144 § 3 o.p.). Doręczenie zatem profesjonalnemu pełnomocnikowi pism w postępowaniu podatkowym następuje co do zasady za pomocą środków komunikacji elektronicznej, zaś doręczenie drogą tradycyjną dopiero w przypadku wystąpienia problemów technicznych, uniemożliwiających organowi doręczenie za pomocą środków komunikacji elektronicznej.
W świetle uchwały NSA z 7 marca 2022 r., sygn. akt I FPS 4/21, nie powinno budzić żadnych wątpliwości, że warunkiem wejścia decyzji do obrotu prawnego jest jej skuteczne doręczenie stronie, a w przypadku gdy strona jest reprezentowana przez pełnomocnika – temu pełnomocnikowi. Brak prawidłowego doręczenia decyzji oznacza, że decyzja taka nie weszła do obrotu prawnego i nie może być przedmiotem odwołania. W powyższej uchwale Naczelny Sąd Administracyjny przypomniał, że przepisy postępowania pełnią funkcję gwarancyjną przede wszystkim w stosunku do strony postępowania. Dotyczy to unormowań nakładających określone obowiązki na organ administracji publicznej prowadzący postępowanie. Funkcja gwarancyjna jest szczególnie widoczna w zakresie przepisów regulujących doręczenia, bo te normy prawne nakładają na organ podatkowy obowiązek dokonywania doręczeń pism w określonej formie i w określonym trybie. Ma to stanowić gwarancję, że strona postępowania będzie powiadomiona o wszystkich istotnych czynnościach toczącego się postępowania, w konsekwencji czego będzie mogła chronić swoje prawa. W konstatacji swoich wywodów Naczelny Sąd Administracyjny zaznaczył, że ze względu na ochronny charakter przepisów o doręczeniach nie jest dopuszczalne, aby skutki błędu organu podatkowego w zakresie realizacji tych norm prawnych były przerzucane na stronę postępowania.
Mając na uwadze, że doręczenie decyzji nie nastąpiło ani w czerwcu 2023 r. ani w lipcu 2023 r., lecz dopiero 29 grudnia 2023 r. za pośrednictwem platformy e-PUAP. To oznacza, że dopiero z tym dniem przedmiotowa decyzja mogła stanowić podstawę prawną zastosowania środka egzekucyjnego, a co za tym idzie dopiero od dnia doręczenia pełnomocnikowi strony decyzji rozpoczął bieg do złożenia skargi do sądu administracyjnego. Tym samym aż do dnia 31 grudnia 2023 r. nie wystąpiły skutki materialnoprawne przewidziane w art. 70 § 4 o.p. ani art. 70 § 6 pkt 2 o.p. Tym samym uchybienie przepisom procesowym przez WSA w Łodzi miało istotny wpływ na wynik sprawy. Zatem za zasadny należało uznać zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 144 § 5 o.p. w zw. z art. 144 § 1c i § 1a o.p. i art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. a i ust. 2 u.d.e., a także i art. 144a § 1 pkt 2 o.p. oraz art. 120 o.p. i art. 126 o.p.
Opracowano na podstawie wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego dnia 11 czerwca 2025 r., sygn. akt III FSK 390/24.
Nasze szkolenia na jesień 2025:
19.11.2025 CO DALEJ z PRZEDAWNIENIEM PODATKÓW? PLANOWANE ZMIANY i OBLICZANIE TERMINU PRZEDAWNIENIA w PRAKTYCE – podatki lokalne i opłata śmieciowa Niższa cena szkolenia do 14.11.2025. Opcja szkolenia z książką.
