Pilne! Gminy stracą dochody podatkowe! NSA zdecydował na ich niekorzyść!
Uchwała siedmiu sędziów NSA dotycząca podatku od nieruchomości (sygn. akt III FPS 2/24)
Gminy i miasta nie będą zadowolone z tej decyzji NSA w Warszawie, Naczelny Sąd Administracyjny w składzie siedmiu sędziów, po rozpoznaniu zagadnienia prawnego, przedstawionego przez Prokuratora Generalnego we wniosku z dnia 24 maja 2024 r., podjął następującą uchwałę:
„Budynki, sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków w rozumieniu art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. ustawy – Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2024 r. poz. 1151 ze zm.) jako mieszkalne, przeznaczone do najmu, w ramach prowadzonej przez podatnika podatku od nieruchomości (wynajmującego) działalności gospodarczej, w takiej części, w jakiej służą zaspokojeniu potrzeb mieszkaniowych najemców, należy traktować jako budynki mieszkalne lub ich części, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. a ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2023 r. poz. 70 ze zm.).”
uchwała NSA w składzie siedmiu sędziów z dnia 21 października 2024 r., sygn. akt III FPS 2/24
Dramat podczas kontroli RIO! 100 % próby deklaracji podatkowych z błędami! Błędy w odpisach i odpisy podatku bez dokumentów księgowych!
Mamy najnowsze wystąpienie pokontrolne Regionalnej Izby Obrachunkowej i nieprawidłowości w zakresie podatków lokalnych. Warto się z nimi zapoznać, aby wyeliminować ewentualne usterki w swoich urzędach i przygotować się do kontroli gospodarki finansowej RIO.
Po pierwsze brak dokumentowania przez pracownika merytorycznie odpowiedzialnego, czynności sprawdzających, wymaganych przepisami art. 272 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa, mających na celu stwierdzenie formalnej poprawności danych zawartych w deklaracjach, wbrew wymogom art. 177 ww. ustawy.
deklaracji złożonych przez podatników podatku od nieruchomości (osoby prawne) oraz podatników podatku od środków transportowych (os. fizyczne oraz os. prawne) na 2022 r., 2023 r. oraz 2024 r. (do dnia kontroli) – 100% próby, na których nie dokonywano wpisów w końcowej rubryce „adnotacje organu podatkowego”, mimo iż jak wynika z wyjaśnień deklaracje są sprawdzane i wprowadzane do elektronicznego systemu podatkowego.
deklaracji na podatek od środków transportowych, składanych na lata 2022 – 2024 przez dwóch podatników, w których pominięto dane dotyczące poszczególnych środków transportu, niezbędne dla kontroli prawidłowości wskazanej stawki podatkowej (np. brak wskazania rodzaju środka transportowego, liczby osi, rodzaju zawieszenia, dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu lub DMC zespołu pojazdów).
Organ podatkowy nie dokonał samodzielnie poprawek lub uzupełnień w trybie art. 274 § 1 pkt 1 w związku z art. 177 ww. ustawy, ani też nie wezwał podatników do udzielenia wyjaśnień lub uzupełnienia deklaracji na podstawie art. 274 § 1 pkt 2 lub art. 274a § 2 tejże ustawy. Z uzyskanych wyjaśnień wynika, że prawidłowość obliczenia podatku sprawdzono na podstawie danych historycznych (zidentyfikowano pojazdy podatników w bazie danych organu podatkowego), których nie uzupełniano na złożonych deklaracjach.
Wniosek pokontrolny RIO – prawidłowe dokumentowanie, w formie adnotacji organu podatkowego, czynności sprawdzających, wymaganych w art. 272 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jednolity Dz. U. z 2023 r., poz. 2383, z późn. zm.), w zakresie poprawności danych zawartych w deklaracjach na podatek od nieruchomości oraz podatek od środków transportowych, stosownie do wymogu art. 177 ww. ustawy. W sytuacji stwierdzenia braków, korygowanie deklaracji dokonując stosownych poprawek lub uzupełnień bądź wzywanie podatników do złożenia korekt deklaracji, udzielenia wyjaśnień lub uzupełnienia deklaracji na podstawie art. 274 § 1 lub art. 274a § 2 ww. ustawy.
Po drugie zaewidencjonowanie przypisów/odpisów na kartach kontowych podatników niezgodnie z przepisami § 4 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 25 października 2010 r. w sprawie zasad rachunkowości oraz planów kont dla organów podatkowych jednostek samorządu terytorialnego w powiązaniu z przepisami ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa. Powyższe dotyczy:
niedokonania odpisu podatku od środków transportowych w wysokości 892,00 zł na karcie kontowej podatnika (osobie fizycznej), który złożył w dniu 08.08.2023 r. korektę deklaracji na podatek od środków transportowych na rok 2023, wykazując w niej czasowe wycofanie z ruchu środka transportu. Równocześnie w dniu 08.08.2023 r. zaksięgowano bezpodstawnie odpis podatku od środków transportowych w ww. kwocie na karcie kontowej innego podatnika (osoba prawna – spółka jawna). Z uzyskanych wyjaśnień wynika, iż przyczyną ww. pomyłki (zaksięgowanie odpisu na niewłaściwej karcie kontowej) jest podobieństwo numerów rejestracyjnych i takie samo nazwisko właściciela obu kart podatkowych. W dniu 16.05.2024 r. zostało wszczęte postępowanie podatkowe za 2023 r. i 2024 r. względem ww. podatników, które ma doprowadzić do sprostowania zaistniałej pomyłki i prawidłowego naliczenia podatku od środków transportowych.
dokonanie w dniu 12.06.2023 r. odpisu podatku od środków transportowych w wysokości 1.052,00 zł na podstawie informacji podatkowej otrzymanej w dniu 07.06.2023 r. ze Starostwa Powiatowego w Bochni o zarejestrowanych i wyrejestrowanych pojazdach za m-c maj 2023 r., bez uprzedniego podjęcia stosownych działań przez Gminę. Organ podatkowy nie wezwał podatnika (os. prawnej) w trybie art. 274a § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa do złożenia deklaracji na podatek od środków transportowych, a następnie nie wszczął postępowania podatkowego celem określenia wysokości zobowiązania w drodze decyzji, stosownie do przepisów art. 165 § 1 i § 2 w powiązaniu z art. 21 § 3 ww. ustawy.
Wniosek pokontrolny RIO – dokonywanie przypisów podatku od środków transportowych na kartach kontowych na podstawie dokumentów wymienionych w § 4 ust. 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 25 października 2010 r. w sprawie zasad rachunkowości oraz planów kont dla organów podatkowych jednostek samorządu terytorialnego (Dz. U. Nr 208, poz. 1375), w tym deklaracji. W sytuacji niezłożenia przez podatników ww. podatku deklaracji/korekty deklaracji, mimo zaistnienia okoliczności powodującej konieczność jej złożenia, egzekwowanie realizacji tego obowiązku, w sposób wskazany w art. 274a § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jednolity Dz. U. z 2023 r., poz. 2383, z późn. zm.), a w razie konieczności przeprowadzanie postępowania podatkowego, zgodnie z przepisami art. 165 § 1 i § 2 w powiązaniu z art. 21 § 3 ww. ustawy.
Opracowano na podstawie wystąpienia pokontrolnego Regionalnej Izby Obrachunkowej w Krakowie z dnia 9 września 2024 r., znak: WK.6130.23.24.
Pilne! NSA zdecyduje uchwałą o podatkach! Gminy mogą znowu stracić dochody podatkowe!
„Czy budynki mieszkalne lub ich części przeznaczone do najmu mającego służyć zaspokojeniu potrzeb mieszkaniowych najemców w ramach prowadzenia przez podatnika podatku od nieruchomości działalności gospodarczej, należy traktować jako budynki mieszkalne lub ich części, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. a ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2023 r., poz. 70 ze zm.), czy jako budynki mieszkalne lub ich części zajęte na prowadzenie działalności gospodarczej w rozumieniu art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. b tej ustawy?”
Stawka maksymalna 2024 od budynków lub ich części to 1,15 zł od 1 m2 powierzchni użytkowej, natomiast związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej oraz od budynków mieszkalnych lub ich części zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej 33,10 zł od 1 m2 powierzchni użytkowej. Tak drastyczne zmniejszenie wpływów podatkowych to byłby prawdziwy cios dla budżetów miast i gmin.
W dniu 21 października 2024 r. na rozprawie o godzinie 12.00 w sali G Naczelny Sąd Administracyjny w składzie siedmiu sędziów rozpozna następujące zagadnienie prawne, przedstawione przez Prokuratora Generalnego we wniosku z dnia 24 maja 2024 r.
21 października 2024 r. – posiedzenie składu 7 sędziów NSA w sprawie zagadnienia prawnego dotyczącego podatku od nieruchomości – sygn. akt III FPS 2/24.
Prokurator Generalny wniósł o rozstrzygnięcie w kierunku stwierdzenia, że budynki mieszkalne lub ich części przeznaczone do najmu mającego służyć zaspokojeniu potrzeb mieszkaniowych najemców w ramach prowadzenia przez podatnika podatku od nieruchomości działalności gospodarczej należy opodatkować stawkami najwyższymi.
Przypominamy jednocześnie stanowisko Ministerstwa Finansów w tej sprawie, na które wskazuje także Prokurator Generalny w swoim wniosku. Do pobrania poniżej:
Pilne! Będą nowe zasady zapłaty podatku od nieruchomości 2025! Zaliczka podatku, brak zaległości i brak nadpłaty, a także rata średnia, brakująca kwota podatku..
Na ostatnie prostej są prace rządowe w sprawie ustawy o zmianie ustawy o podatku rolnym, ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, ustawy o podatku leśnym oraz ustawy o opłacie skarbowej. Wszyscy zainteresowani podatnicy, organy podatkowe, Ministerstwo Finansów skupiają się przede wszystkim na definicji budowli, a w ustawie zmieniającej kryją się nowości, które bezpośrednio dotkną sprawy księgowości podatkowej i egzekucji administracyjnej. Już teraz budzą one wątpliwości w ich praktycznym zastosowaniu.
Zmiany mają nastąpić od 1.01.2025 r. Osoby prawne, jednostki organizacyjne oraz spółki niemające osobowości prawnej, jednostki organizacyjne Krajowego Ośrodka Wsparcia Rolnictwa, a także jednostki organizacyjne Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe będą mogły złożyć deklarację na podatek od nieruchomości do 31 marca 2025 r.
W celu skorzystania z uprawnienia, złożenia deklaracji do 31 marca 2025 r., podatnicy są obowiązani:
1) złożyć do właściwego organu podatkowego w terminie do dnia 31 stycznia 2025 r. pisemne zawiadomienie o skorzystaniu z tego uprawnienia, zawierające: a) nazwę organu podatkowego, do którego zawiadomienie jest kierowane, b) nazwę podatnika składającego zawiadomienie, adres jego siedziby oraz jego identyfikator podatkowy, c) oświadczenie o skorzystaniu z uprawnienia do złożenia deklaracji na podatek od nieruchomości na rok 2025 w terminie do dnia 31 marca 2025 r.;
2) bez wezwania organu podatkowego, wpłacić na rachunek właściwej gminy miesięczne raty podatku od nieruchomości: a) za styczeń – w terminie do dnia 31 stycznia 2025 r., b) za luty – w terminie do dnia 15 lutego 2025 r., c) za marzec – w terminie do dnia 15 marca 2025 r.
– w wysokości odpowiadającej średniej miesięcznej kwocie należnego podatku za 2024 r.
Z przepisu wynika, że aby podatnik mógł skorzystać z odroczonego terminu złożenia deklaracji do 31 marca 2025 r. to ma wpłacić terminowo miesięczne raty podatku od nieruchomości za styczeń, luty i marzec 2025 r. (rata średnia).
W nowelizacji ustawodawca posługuje się pojęciem raty (średniej), a w uzasadnieniu do nowelizacji pojęciem zaliczki. Czy można jednak mówić o racie podatku, który jest średnią miesięcznej kwoty należnego podatku od nieruchomości za 2024 r.? Moim zdaniem prawidłowym rozwiązaniem jest właśnie wprowadzenie zaliczki podatku za miesiące I – III 2025 r. do nowelizacji
Powstają kolejne pytania na temat raty średniej czy też zaliczki (moim zdaniem). Czy po złożonym oświadczeniu przez podatnika organ podatkowy ma dokonać przypisu raty średniej za I – III 2025? Jeżeli tak to na podstawie jakiego dokumentu księgowego?
Przykład: podatnik wpłaca ratę średnią za I 2025 r. Organ podatkowy dokonał zaksięgowania wpłaty. Z powodu braku deklaracji (przypisu) na kartotece podatkowej wystąpi nadpłata podatku za I 2025 r. Czy faktycznie jednak wystąpi nadpłata?
Wydłużenie terminu składania deklaracji na podatek od nieruchomości do dnia 31 marca 2025 r. oznaczać będzie brak możliwości egzekwowania zaległego podatku. Dla przykładu podatnik, który złożył oświadczenie, nie złożył deklaracji i nie zapłacił I raty 2025 (średniej czy też zaliczki – według mnie) traci uprawnienie do złożenia deklaracji do 31.03.2025 r. Wierzyciel podatkowy nie mając jednak deklaracji nie będzie mógł skierować zaległości podatkowej do egzekucji administracyjnej.
W przypadku podatnika, który złoży oświadczenie o przedłużeniu terminu złożenia deklaracji i braku zapłaty raty średniej czy też zaliczki (moim zdaniem) nie będzie możliwości prowadzenia egzekucji co do wysokości „zaległej” raty średniej (zaliczki moim zdaniem).
Należy uznać, że z momentem braku zapłaty którejkolwiek z rat średnich czy też zaliczek (moje zdanie) nastąpi powrót do ustawowego terminu złożenia deklaracji tj. 31.01.2025 r. i zapłaty podatku według faktycznych rat.
Bardziej optymalnym rozwiązaniem byłoby zastosowanie aktualnego rozwiązania praktycznego tj. podatnik miałby obowiązek złożenia deklaracji do 31.01.2025 r. Natomiast do 31.03.2025 r. miałby termin na skorygowanie tej deklaracji bez konsekwencji prawnych i konsekwencji odsetek od ewentualnie powstałych zaległości podatkowych, przy warunku terminowego zapłaty rat za I – III 2025 na podstawie pierwotnej deklaracji i zapłacie całości podatku za I – III w skorygowanej wysokości w tym samym terminie. W tym przypadku, w sytuacji braku zapłaty raty z deklaracji pierwotnej organ podatkowy miałby podstawę do jej wyegzekwowania. Odpadłby jednocześnie problem zaliczkowania.
Dodatkowo ustawodawca postanowił, iż w przypadku gdy uiszczone raty, o których mowa w ust. 2 (chodzi o raty średnie, moim zdaniem prawidłowo zaliczki), są:
1) niższe niż raty podatku od nieruchomości wynikające ze złożonej deklaracji na podatek od nieruchomości na rok 2025 za miesiące, za które zostały uiszczone, brakująca kwota podatku pozostała do zapłaty podlega, bez wezwania organu podatkowego, wpłacie na rachunek właściwej gminy w terminie do dnia 31 marca 2025 r.; kwota wpłacona w tym terminie nie stanowi zaległości podatkowej w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa;
2)wyższe niż raty podatku wynikające ze złożonej deklaracji na podatek od nieruchomości na rok 2025 za miesiące, za które zostały uiszczone, kwota powstałej różnicy nie stanowi nadpłaty w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa, a do jej zaliczenia lub zwrotu przepis art. 76 tej ustawy stosuje się odpowiednio.
Kwota wpłacona w tym terminie nie stanowi zaległości podatkowej w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa. Czy kwota wpłacona może być jednak zaległością podatkową? Ustawodawca posługuje się pojęciem brakującej kwoty podatku, kwotą wpłaconą, a w pkt. 2 występuje jeszcze pojęcie powstałej różnicy. Natomiast wracając do pkt 1 przykład:
I 2025 – średnia rata 5.000 zł, zapłacone 5.000 zł, korekta na 6.000 zł, brakująca kwota podatku 1.000 zł
II 2025 – średnia rata 5.000 zł, zapłacone 5.000 zł, korekta na 6.000 zł, brakująca kwota podatku 1.000 zł
III 2025 – średnia rata 5.000 zł, zapłacone 5.000 zł, korekta na 6.000 zł, brakująca kwota podatku 1.000 zł.
Sytuacja 1 – podatnik nie dokonuje zapłaty brakującej kwoty podatku. Gdyby zapłacił to kwota wpłacana nie byłaby zaległością podatkową. Powstaje 1 zaległość podatkowa 3.000 zł czy powstają 3 zaległości po 1.000 zł z terminem płatności 31.03.2025 r.? Ustawodawca nie przewiduje restytucji terminu płatności tj, powrotu z terminu 31.03.2025 r. do terminu 31.01.2025 r., 15.02.2025 r., 15.03.2025 r.
Sytuacja 2 – podatnik dokonuje częściowej zapłaty na 2.000 zł w terminie do 31.03.2025 r. Kwota wpłacona 2.000 zł nie stanowi zatem zaległości podatkowej, a kwota 1.000 zł spowoduje powstanie zaległości podatkowej. Podatnik kolejnej wpłaty dokonuje 10.04.2025 r. w kwocie 500 zł. W jaki sposób organ podatkowy ma dokonać rozliczenia niniejszej wpłaty? Przepis art. 62 Ordynacji podatkowej nie posługuje się pojęciami, które wprowadza nowelizacja do ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Ponownie wraca pytanie czy kwota do dopłacenia to jednak kwota czy trzy kwoty. Jeżeli są to trzy kwoty z tym samym terminem płatności 31.03.2025 r. to jak dokonać zaliczenia wpłaty? Zaliczyć najpierw na dopłatę do stycznia czy zaliczyć proporcjonalnie na każdą z dopłat za poszczególne miesiące?
Pytań i wątpliwości powstaje wiele. Dla wymiarowców problemem będą budowle, a dla księgowych podatkowych i osób odpowiedzialnych za windykację problemy dopiero mogą się pojawić. Wszyscy skupiali się na uszczelnianiu terminów wymiarowych (budowle, budynki, garaże), a nie zwrócono uwagi na, moim zdaniem dziwne, konstrukcje dotyczące zapłaty, które wprowadzić ma nowelizacja.
Dramat! RIO kontroluje, a gmina wybrakowała informacje na podatek od nieruchomości! Błędy też w śmieciowej!
Mamy najnowsze wystąpienie pokontrolne Regionalnej Izby Obrachunkowej i nieprawidłowość w zakresie podatku od nieruchomości i opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi.
W przypadku 7 z 8 objętych kontrolą podatników podatku od nieruchomości od osób fizycznych/łącznego zobowiązania pieniężnego (…), organ podatkowy nie przechowywał w aktach sprawy informacji o nieruchomościach, złożonych przez podatników, które stosownie do treści art. 21 § 5 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2021 r. poz. 1540 ze zm., Dz.U. z 2022 r. poz. 2651 ze zm., Dz.U. z 2023 r. poz. 2383 ze zm.), stanowiły podstawę wymiaru podatku, ustalanego decyzjami organu podatkowego w latach 2022 2023. Zgodnie z wyjaśnieniem Burmistrza: „Informacje zostały zarchiwizowane zgodnie z instrukcją kancelaryjną a po upływie 10 lat uległy brakowaniu”.
Ponadto w przypadku 2 z 8 objętych kontrolą zobowiązanych z tytułu opłaty za odbiór i zagospodarowanie odpadów komunalnych (…), organ podatkowy nie przechowywał w aktach sprawy deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi złożonych przez zobowiązanych które, zgodnie z treścią § 4 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 25 października 2010 r. w sprawie zasad rachunkowości oraz planów kont dla organów podatkowych jednostek samorządu terytorialnego (Dz.U. z 2010 r. nr 208 poz. 1375), służą do udokumentowania przypisów lub odpisów należności w latach 2022-2023.
Powyższe stanowiło naruszenie przepisu § 2 pkt 1 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 18 stycznia 2011 r. w sprawie instrukcji kancelaryjnej, jednolitych rzeczowych wykazów akt oraz instrukcji w sprawie organizacji i zakresu działania archiwów zakładowych (Dz.U. Nr 14, poz. 67 ze zm.), zgodnie z którym akta sprawy oznaczają dokumentację, w szczególności tekstową, fotograficzną, rysunkową, dźwiękową, filmową, multimedialną, zawierającą informacje potrzebne przy rozpatrywaniu danej sprawy oraz odzwierciedlającą przebieg jej załatwiania i rozstrzygania.
RIO zaleca: przestrzeganie przepisów rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 18 stycznia 2011 r. w sprawie instrukcji kancelaryjnej, jednolitych rzeczowych wykazów akt oraz instrukcji w sprawie organizacji i zakresu działania archiwów zakładowych (Dz.U. Nr 14, poz. 67 ze zm.), w zakresie przechowywania w aktach sprawy informacji o nieruchomościach złożonych przez podatników, które stanowią podstawę do corocznego ustalania wymiaru podatku od nieruchomości oraz deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, będących podstawą przypisów lub odpisów należności, mając na uwadze przepisy § 2 pkt 1 rozporządzenia.
Opracowano na podstawie wystąpienia pokontrolnego Regionalnej Izby Obrachunkowej we Wrocławiu z dnia 30 września 2024 r., znak: WK.WR.40.28.2024.342.
