Czy z kwoty pobranego przez inkasenta podatku można potrącić zaległości podatkowe podatnika? Przypominamy wyjaśnienie Ministerstwa Finansów do pobrania w całości!
Dzisiaj termin płatności dla inkasentów podatków lokalnych. Częstym pytaniem jest czy z kwoty pobranej przez inkasenta, przy istniejących zaległościach podatkowych na kartotece można czy należy zaliczyć kwotę pobranego podatku przez inkasenta w pierwszej kolejności na zaległości podatkowe.
Inkaso, obok zapłaty jest odrębną formą wygaszania zobowiązań podatkowych. Sprawę naświetliło Ministerstwo Finansów.
Zgodnie z art. 62 § 1 Ordynacji podatkowej, jeżeli na podatniku ciążą zobowiązania podatkowe z różnych tytułów, dokonaną wpłatę zalicza się na poczet podatku zgodnie ze wskazaniem podatnika, a w przypadku braku takiego wskazania – na poczet zobowiązania podatkowego o najwcześniejszym terminie płatności spośród wszystkich zobowiązań podatkowych podatnika. W przypadku gdy na podatniku ciążą zobowiązania podatkowe, których termin płatności upłynął, dokonaną wpłatę zalicza się na poczet zaległości podatkowej o najwcześniejszym terminie płatności we wskazanym przez podatnika podatku, a w przypadku braku takiego wskazania lub braku zaległości podatkowej we wskazanym podatku – na poczet zaległości podatkowej o najwcześniejszym terminie płatności spośród wszystkich zaległości podatkowych podatnika.
RIO sprawdza opisy na przelewach i weryfikuje z ewidencją księgową! Gmina nie prowadziła kont w podatkach, a w decyzjach o ulgach brak było odmowy częściowej!
Kontrola podejmowanych przez organ podatkowy działań w zakresie prawidłowości wymiaru, poboru i egzekucji zaległych kwot z tytułu zobowiązań podatkowych, wykazała, że: 1) wpłata Urzędu Skarbowego w Z. w wysokości 13,40 zł została zaliczona na koncie podatnika na należność główną, mimo, że wskazano, iż jest to wpłata na koszty upomnienia. Dotyczyło to podatnika (konto nr 1002732) mającego zaległość w kwocie 673,20 zł (należność główna w wysokości 467,00 zł, odsetki w wysokości 158,00 zł, koszty upomnienia w wysokości 48,20 zł), która została uregulowana w dniu 22 lipca 2025 r. przez Urząd Skarbowy w Z.
Stanowiło to naruszenie art. 62 § 1a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 ze zm.), stanowiącego, że: „ Jeżeli na podatniku ciążą koszty doręczonego upomnienia, dokonaną wpłatę zalicza się w pierwszej kolejności na poczet tych kosztów”.
Nie prowadzono kont szczegółowych odrębnie w każdym podatku dla podatników, których zobowiązania podatkowe z tytułu podatku od nieruchomości oraz podatku rolnego lub podatku leśnego zostały ustalane w formie łącznego zobowiązania pieniężnego w jednej decyzji. Stanowiło to naruszenie: 1) art. 40 ust. 1 w związku z ust. 4 pkt 1 lit. b oraz art. 9 pkt 2 ustawy o finansach publicznych nakazujących jednostce samorządu terytorialnego prowadzenie rachunkowości zgodnie z przepisami o rachunkowości, ale z uwzględnieniem określonych przez Ministra Finansów zasad rachunkowości oraz planów kont dla organów podatkowych jednostek samorządu terytorialnego, 2) § 11 ust. 4 pkt 1 w związku z ust. 3 pkt 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 25 października 2010 r. w sprawie zasad rachunkowości oraz planów kont dla organów podatkowych jednostek samorządu terytorialnego (Dz. U. Nr 208, poz. 1375), stosownie do którego organ podatkowy prowadzi odrębne konta szczegółowe dla każdego podatnika w każdym podatku.
W zakresie ulg w spłacie zobowiązań podatkowych, w badanej próbie, organ podatkowy wydał: 1) decyzję z dnia 30 stycznia 2024 r. nr Fn.3120.1.2024, 2) decyzję z dnia 12 lipca 2024 r. nr Fn.3120.8.2024, w których wnioski podatnika zostały częściowo uwzględnione. W rozstrzygnięciu nie odniesiono się do objętej odmową kwoty zaległości, a fakt odmowy nie został przywołany w uzasadnieniu decyzji.
Stanowiło to naruszenie: -art. 124 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2023 r., poz. 2383 ze zm.) stanowiącego, że: „Organy podatkowe powinny wyjaśniać stronom zasadność przesłanek, którymi kierują się przy załatwianiu sprawy, aby w miarę możliwości doprowadzić do wykonania przez strony decyzji bez stosowania środków przymusu”. Potwierdza to orzecznictwo sądowo-administracyjne. W wyroku z 5 października 2009 r., (I SA/Bd 298/09, LEX nr 549214) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy stwierdza: „[…] natomiast zgodnie z art. 124 Ordynacji organy podatkowe powinny wyjaśniać stronom zasadność przesłanek, którymi kierują się przy załatwieniu sprawy. Ten ostatni przepis wyraża zasadę przekonywania, która wyraża się m.in. w prawidłowym uzasadnieniu decyzji, wyjaśniającym podstawę faktyczną i prawną decyzji”. -art. 207 § 2 ustawy Ordynacja podatkowa stanowiącego: „Decyzja rozstrzyga sprawę co do jej istoty [..].”, -art. 210 § 1 pkt 5 ustawy Ordynacja podatkowa, z którego wynika obowiązek zamieszczenia w decyzji rozstrzygnięcia, -art. 210 § 1 pkt 6 w związku z § 4 ustawy Ordynacja podatkowa, z których wynika obowiązek zamieszczenia w decyzji jej uzasadnienia faktycznego zawierającego w szczególności wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, którym dał wiarę, oraz przyczyn, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności oraz uzasadnienia prawnego zawierającego wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji z przytoczeniem przepisów prawa.
Opracowano na podstawie wystąpienia pokontrolnego RIO w Poznaniu z dnia 10 grudnia 2025 r., znak: WK.4022.34.2025.
Bot zamiast upomnienia! Księgowi podatkowi do lamusa? Przeczytaj koniecznie! Tutaj chodzi o Twoją przyszłość!
Bot zamiast upomnienia! AI. Sztuczna inteligencja. Maszyny samouczące. Inżynieria danych. OCR. Już dzisiaj zamiast człowieka do podatnika może zadzwonić VoiceBot i przypomnieć, że termin płatności podatku upłynął. A to wszystko w ramach działalności informacyjnej wierzyciela na podstawie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
Jak poleca VoiceBota jedna z firm go oferująca?
Klienci w tak delikatnych tematach chętniej podejmują rozmowę z botem windykacyjnym niż człowiekiem. Voicebot nie prezentuje emocji i potrafi skutecznie oraz merytorycznie przeprowadzić poszczególne kroki zdefiniowanego procesu.
Przekazanie masowych czynności do realizacji przez boty będzie skutkowało, że pracownicy będą przesuwani do wykonywania bardziej skomplikowanych zadań, wymagających wiedzy i umiejętności.
Można wymienić tutaj dla przykładu postępowania dotyczące odpowiedzialności podatkowej osób trzecich, postępowania dotyczące odpowiedzialności podatkowej spadkobiercy czy przygotowywanie wniosków o wpis hipoteki i dokonywania zabezpieczeń zaległości podatkowych.
Także księgowi podatkowi muszą się liczyć, że jeszcze bardziej ich praca będzie polegała na rewizji tego co zaksięgował robot. Takim przykładem na dzisiaj jest art. 62 Ordynacji podatkowej i automaty księgujące. Automat zaksięguje, a pracownik ma sprawdzić m.in. opisy dowodów wpłat i dokonać zapisów korygujących.
Pilne! Od dzisiaj zmiana odsetek podatkowych! Jest decyzja RPP
Wczoraj odbyło się decyzyjne posiedzenie Rady Polityki Pieniężnej i została podjęta decyzja o stopach procentowych NBP. Przypominamy, że w przypadku zmiany stóp procentowych decyzja Rady Polityki Pieniężnej obowiązuje od następnego dnia. Zgodnie z art. 56 § 1 Ordynacji podatkowej stawka odsetek za zwłokę jest równa sumie 200% podstawowej stopy oprocentowania kredytu lombardowego, ustalanej zgodnie z przepisami o Narodowym Banku Polskim, i 2%, z tym że stawka ta nie może być niższa niż 8%.
Rada Polityki Pieniężnej podjęła decyzję o obniżeniu stóp procentowych o 0,25 punktu procentowego. Najważniejsza stopa dla celów podatkowych – stopa lombardowa wynosi od 4.12.2025 – 4,50 % w skali roku. Od dzisiaj zatem odsetki podatkowe wynoszą 11,00 % w skali roku.
Stawka odsetek od zaległości podatkowych ulega zatem zmianie i od 4.12.2025 wynosi 11,00 % w skali roku.
W programach komputerowych należy wprowadzić stawkę odsetek za zwłokę. Przypominamy, że dla zmiany nie ma znaczenia obwieszczenie Ministra Finansów w tej sprawie, które ma wyłącznie charakter deklaratoryjny.
Wszystkie upomnienia i tytuły wykonawcze dotyczące należności podatkowych z datą od 4.12.2025 mają mieć podaną nową stawkę odsetek.
Przypominamy! Nowy obowiązek gminy od 1.01.2026! Ubezpieczenie sołtysów – inkasentów!
Na bieżąco informujemy Was o nowościach i zmianach w przepisach i to nie tylko stricte podatkowych. Dzisiaj przypomnienie jednej z nowości 2026. W Dzienniku ustaw z 21 października 2025 roku pod poz. 1436 opublikowana została ustawa z dnia 12 września 2025 r. o zmianie ustawy o samorządzie gminnym oraz ustawy o funduszu sołeckim. Ustawodawca zdecydował się na dodanie nowego przepisu, który dotyczyć będzie inkasentów podatków i opłat lokalnych.
Gmina zapewnia członkom organu wykonawczego jednostki pomocniczej ubezpieczenie od odpowie dzielności cywilnej i od następstw nieszczęśliwych wypadków, zaistniałych w związku z wykonywaniem zadań związanych z obowiązkami inkasenta oraz poborem podatków w drodze inkasa oraz realizacją umów, o których mowa w art. 48 ust. 1b – nowy przepis dodany do ustawy o samorządzie gminnym – art. 37c.
Zmiana wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2026 r. Należy przekazać skarbnikom gminy informacje o konieczności zaplanowania środków w budżecie gminy po stronie wydatkowej na ubezpieczenie sołtysów, w tym w zakresie zadań inkasenta i związanych z poborem w drodze inkasa.
Zgodnie z uzasadnieniem nowelizacja zakłada wprowadzenie obowiązkowego ubezpieczenia przewodniczącego organu wykonawczego jednostki pomocniczej od odpowiedzialności cywilnej i od następstw nieszczęśliwych wypadków, podczas wykonywania jego zadań. Zwłaszcza sołtysi, wykonując w terenie swoje zadania związane w doręczaniem dokumentów podatkowych, narażeni są na niebezpieczeństwo uszczerbku na zdrowiu, a w sytuacjach wypadków z tym związanych pozostają bez odszkodowania. Część gmin ubezpiecza sołtysów, ale należy to ujednolicić w odniesieniu do całego kraju. Poza tym, w ocenie wnioskodawców przepisy ustawy z dnia 30 października 2002 r. o zaopatrzeniu z tytułu wypadków lub chorób zawodowych powstałych w szczególnych okolicznościach są w tym zakresie niewystarczające.
