Pilne! Ministerstwo Finansów wyjaśnia termin płatności i zaświadczenie o niezaleganiu w restrukturyzacji! Do pobrania w całości!
Czy w ocenie Ministra Finansów zaległości podatkowe objęte prawomocnie zatwierdzonym i wykonywanym układem restrukturyzacyjnym powinny być traktowane na potrzeby art. 306e Ordynacji podatkowej jako zaległości wykluczające wydanie zaświadczenia o niezaleganiu w podatkach? Czy Ministerstwo podziela pogląd, że skutkiem prawomocnego zatwierdzenia układu restrukturyzacyjnego jest materialnoprawna modyfikacja zobowiązania, w tym zmiana terminów jego wymagalności, a tym samym zobowiązania objęte układem do czasu nadejścia terminów płatności określonych w układzie nie mają charakteru zaległości wymagalnych w dotychczasowym rozumieniu?
Zgodnie z art. 306e § 5 Ordynacji podatkowej1, jeżeli zapłata zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę została odroczona lub rozłożona na raty, uznaje się, że podatnik, płatnik lub inkasent, do dnia upływu terminów, o których mowa w art. 49 § 1, nie posiada zaległości podatkowych. Zaległością podatkową jest podatek niezapłacony w terminie płatności (art. 51 § 1 Ordynacji podatkowej). Zaległość podatkowa powstaje z mocy prawa już następnego dnia po dniu, w którym upłynął termin płatności podatku. Zaległość podatkowa ma charakter obiektywny. Jej powstanie jest związane z niezapłaceniem podatku w terminie płatności.
Zgodnie z art. 49 § 1 Ordynacji podatkowej, w razie wydania decyzji rozkładającej zapłatę zaległości podatkowej na raty, nowym terminem płatności jest dzień, w którym, zgodnie z decyzją, powinna nastąpić zapłata poszczególnych rat, na jakie została rozłożona zaległość podatkowa wraz z odsetkami za zwłokę. Oznacza to, że decyzja organu podatkowego o rozłożeniu zaległości podatkowej na raty tworzy nowy stan prawnopodatkowy między podatnikiem a organem podatkowym, gdyż ustanawia nowe terminy płatności. W Prawie restrukturyzacyjnym2 nie ma przepisu analogicznego do art. 49 § 1 Ordynacji podatkowej.
Całe wyjaśnienie Ministerstwa Finansów do pobrania poniżej:
Pilne! Jest decyzja Rady Polityki Pieniężnej! Od dzisiaj zmiana odsetek podatkowych!
Wczoraj odbyło się decyzyjne posiedzenie Rady Polityki Pieniężnej i została podjęta decyzja o stopach procentowych NBP. Przypominamy, że w przypadku zmiany stóp procentowych decyzja Rady Polityki Pieniężnej obowiązuje od następnego dnia. Zgodnie z art. 56 § 1 Ordynacji podatkowej stawka odsetek za zwłokę jest równa sumie 200% podstawowej stopy oprocentowania kredytu lombardowego, ustalanej zgodnie z przepisami o Narodowym Banku Polskim, i 2%, z tym że stawka ta nie może być niższa niż 8%.
Rada Polityki Pieniężnej podjęła decyzję o obniżeniu stóp procentowych Najważniejsza dla celów podatkowych – stopa lombardowa wynosi od dzisiaj tj. 5.03.2026 – 4,25 % w skali roku.
Stopa odsetek od zaległości podatkowych ulega zatem obniżeniu do poziomu 10,50% w skali roku od 5.03.2026.
Pilne! Od dzisiaj zmiana odsetek podatkowych! Jest decyzja RPP
Wczoraj odbyło się decyzyjne posiedzenie Rady Polityki Pieniężnej i została podjęta decyzja o stopach procentowych NBP. Przypominamy, że w przypadku zmiany stóp procentowych decyzja Rady Polityki Pieniężnej obowiązuje od następnego dnia. Zgodnie z art. 56 § 1 Ordynacji podatkowej stawka odsetek za zwłokę jest równa sumie 200% podstawowej stopy oprocentowania kredytu lombardowego, ustalanej zgodnie z przepisami o Narodowym Banku Polskim, i 2%, z tym że stawka ta nie może być niższa niż 8%.
Rada Polityki Pieniężnej podjęła decyzję o obniżeniu stóp procentowych o 0,25 punktu procentowego. Najważniejsza stopa dla celów podatkowych – stopa lombardowa wynosi od 4.12.2025 – 4,50 % w skali roku. Od dzisiaj zatem odsetki podatkowe wynoszą 11,00 % w skali roku.
Stawka odsetek od zaległości podatkowych ulega zatem zmianie i od 4.12.2025 wynosi 11,00 % w skali roku.
W programach komputerowych należy wprowadzić stawkę odsetek za zwłokę. Przypominamy, że dla zmiany nie ma znaczenia obwieszczenie Ministra Finansów w tej sprawie, które ma wyłącznie charakter deklaratoryjny.
Wszystkie upomnienia i tytuły wykonawcze dotyczące należności podatkowych z datą od 4.12.2025 mają mieć podaną nową stawkę odsetek.
RIO kontroluje, a tutaj „0”! Skutki zaniżone na 151.862,31 zł! Gmina „podarowała” podatnikowi odsetki, a RIO to skontrolowała!
Jednostka nie dokonywała odpisu aktualizującego wartość należności – saldo konta 290 wynosiło 0 zł. Obowiązek analizy realności przypisanych należności i ewentualnego stosowania odpisów aktualizacyjnych należności wynika z art. 35b ustawy o rachunkowości, zgodnie z którym – wartość należności aktualizuje się uwzględniając stopień prawdopodobieństwa ich zapłaty poprzez dokonanie odpisu aktualizującego. (..).
Stosownie natomiast do § 10 ust.4 rozporządzeniem Ministra Rozwoju i Finansów w sprawie rachunkowości oraz planów kont dla budżetu państwa, budżetów jednostek samorządu terytorialnego, jednostek budżetowych, samorządowych zakładów budżetowych, państwowych funduszy celowych oraz państwowych jednostek budżetowych mających siedzibę poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej – odpisy aktualizujące wartość należności są dokonywane nie później niż na dzień bilansowy.
W odniesieniu do sprawozdania budżetowego Rb-PDP – z wykonania dochodów podatkowych, sporządzonego za okres od początku roku do dnia 31 grudnia 2024 roku, stwierdzono że zaniżono wykazaną w sprawozdaniu kwotę skutków finansowych obniżenia górnych stawek podatkowych w podatku od środków transportowych o 151.862,31 zł, co stanowiło naruszenie § 3 ust. 1 pkt 8 oraz § 7 ust. 3 Instrukcji sporządzania sprawozdań budżetowych w zakresie budżetów jednostek samorządu terytorialnego, stanowiącej załącznik nr 37 do rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 11 stycznia 2022 roku w sprawie sprawozdawczości budżetowej.
Sprawozdanie budżetowe Rb-PDP jest sprawozdaniem rocznym w związku z powyższym kwota obniżenia górnych stawek podatkowych powinna uwzględniać wszystkie podlegające opodatkowaniu w danym roku budżetowym pojazdy. Wykazane w sprowadzaniu wartości w kolumnie „skutki obniżenia górnych stawek podatku” faktycznie stanowiły ustaloną w programie księgowo – podatkowym „Auta” wartość podatku z tytułu II raty za 2024 rok.
Podatnik nieterminowo uregulował należności wynikające z ww. decyzji (decyzja o rozłożeniu na raty), tj. kwotę 10.000,00 zł tytułem I raty zapłacił 30 dni po wyznaczonym terminie, kwotę 40.000,00 zł tytułem IV raty zapłacił 24 dni po wyznaczonym terminie, natomiast kwotę 31.790,32 zł organ podatkowy wyegzekwował w wyniku działań komornika. Organ podatkowy zaniechał naliczenia i pobrania należnych odsetek od nieterminowej wpłaty zaległości podatkowej.
Zgodnie art. 49 § 2 ustawy Ordynacja podatkowa – jeżeli w terminie określonym w decyzji podatnik nie dokonał zapłaty odroczonego podatku lub zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę lub nie zapłacił którejkolwiek z rat, na jakie został rozłożony podatek lub zaległość podatkowa wraz z odsetkami za zwłokę, terminem płatności podatku lub zaległości podatkowej objętej odroczeniem lub ratą staje się odpowiednio termin określony w art. 47 § 1-3 ustawy (czyli pierwotny termin płatności).
Opracowano na podstawie wystąpienia pokontrolnego RIO Łódź z dnia 22.10.2025 r., znak: WK – 602/60/2025.
Przedawnione zaległości podatkowe 2020 księgujemy w styczniu 2026! W księgowości podatkowej obowiązują zasady, a nie dowolność! Nie ma miejsca na kreatywne księgowania!
Księgowanie przedawnionych zaległości podatkowych 2020, które ulegną przedawnieniu z dniem 31 grudnia 2025 roku można zaksięgować w styczniu 2026, a może w lutym 2026, a może w marcu 2026? „Byleby” zaksięgować tutaj nie obowiązuje, bo w księgowości podatkowej obowiązują zasady, a te należy znać i bezwzględnie ich przestrzegać. Inaczej księgowość jest księgowością wypaczoną.
Regionalne Izby Obrachunkowe podczas kontroli gospodarki finansowej gminy sprawdzają także zapisy w księgowości podatkowej, w szczególności operacje dotyczące przypisów, odpisów, wpłat, wygaśnięcia zobowiązania w formie niepieniężnej oraz zwroty nadpłat, oceniając bieżące i rzetelne prowadzenie ksiąg.
Na dzień 31 grudnia 2025 roku należy przeprowadzić inwentaryzację zaległości podatkowych i nadpłat, mając na uwadze przepisy ustawy o rachunkowości. Wszelkie błędy, które nastąpiły w trakcie roku powinny być skorygowane jako wynik tej inwentaryzacji. Obowiązuje tutaj metoda weryfikacji. Inwentaryzacja powinna zostać w odpowiedni sposób udokumentowana i rozliczona w roku, którego dotyczy.
Zaległości podatkowe 2020, które ulegną przedawnieniu z dniem 31 grudnia 2025 roku należy zaksięgować do stycznia 2026. W pierwszej kolejności dokonujemy ich weryfikacji i sprawdzamy czy nie doszło do ewentualnego przerwania biegu terminu przedawnienia w wyniku zastosowania środa egzekucyjnego czy w wyniku ogłoszenia upadłości.
W sprawie środków egzekucyjnych kierujemy zapytanie do naczelnika urzędu skarbowego. Nawet, jeżeli odpowiedź przyjdzie w miesiącu lutym 2026, potwierdzająca brak skutecznie przerwanego biegu terminu przedawnienia, księgowań dokonujemy w miesiącu styczniu 2026, a nie lutym 2026.
Należy mieć na uwadze, że księgowość podatkowa za 2025 rok nie jest ostatecznie zamknięta. To, że nastąpiło otwarcie nowego roku 2026 w księgowości podatkowej nie oznacza, że jest to otwarcie ostateczne. Do momenty, kiedy nie zostaną zamknięte ostatecznie księgi rachunkowe za 2025 rok nie ma mowy o zamykaniu miesięcy 2026 roku w księgowości podatkowej.
Zaległości podatkowe na dzień 31 grudnia 2025 roku w zakresie podatków lokalnych i opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi należy objąć odpisami aktualizującymi, mając na uwadze przepisy ustawy o rachunkowości oraz Krajowego Standardu Rachunkowości nr 4 „Utrata wartości aktywów”. Aktualizacji wyceny dokonuje księgowy podatkowy i przekazuje odpowiednie dane do księgowości syntetycznej.
Ponadto zaległości podatkowe, które na 31.12.2025 figurują w księgach rachunkowych, a 1.01.2026 zostaną odpisane jako przedawnione należy w całości objąć aktualizacją wyceny.
Szczególne zasady aktualizacji obowiązują także w przypadku zaległości podatkowych na 31 grudnia 2025 r., które w styczniu, lutym, czy marcu 2026 zostaną zapłacone albo ściągnięte w drodze egzekucji administracyjnej.
Aktualizacja wyceny należności jest obligatoryjna. Brak odpisów aktualizujących salda zaległości podatkowych na 31.12.2025 roku to złamanie zasady ostrożności z ustawy o rachunkowości. Wówczas bilans czy rachunek zysków i strat staje się fikcją. Jakościowe cechy tych sprawozdań nie są zachowane.
Księgowość podatkowa jest znacznym obszarem rachunkowości urzędu jako jednostki budżetowej i należy podejmować wszystkie czynności przewidziane przepisami o rachunkowości, dbać o realizację zasad rachunkowości, a przede wszystkim zasady nadrzędnej rachunkowości – matki wszystkich zasad rachunkowości – jasnego i wiernego obrazu. W rachunkowości nie ma miejsca na kreatywność i fikcję.
Automatyczne księgowania w księgowości podatkowej, w tym stosowanie automatów księgujących nie zwalnia księgowych podatkowych z weryfikacji zapisów księgowych dokonanych automatycznie. W przypadku błędów, różnic czy rozbieżności należy podejmować działania korygujące, a do ksiąg rachunkowych wprowadzić odpowiednie korekty zapisów księgowych.
Automaty księgujące nie mogą być stosowane np. w przypadku kwot ściągniętych w drodze egzekucji administracyjnej. Nie obowiązuje tutaj zasada księgowania na najwcześniejsze zaległości podatkowe. Gdyby doszło do takich księgowań to jest to postepowanie nieprawidłowe, a kwoty z urzędu skarbowego są błędnie zaksięgowane. Odpowiedzialność za tą sytuację ponosi księgowy podatkowy.
Zgodnie z art. 24 ust. 1 ustawy o rachunkowości księgi rachunkowe powinny być prowadzone rzetelnie, bezbłędnie, sprawdzalnie i bieżąco. Księgi rachunkowe uznaje się za rzetelne, jeżeli dokonane w nich zapisy odzwierciedlają stan rzeczywisty. Księgi rachunkowe uznaje się za prowadzone bezbłędnie, jeżeli wprowadzono do nich kompletnie i poprawnie wszystkie zakwalifikowane do zaksięgowania w danym miesiącu dowody księgowe, zapewniono ciągłość zapisów oraz bezbłędność działania stosowanych procedur obliczeniowych.
